3 Werelden Model Social Work

Hoi! Dus, we gaan het vandaag hebben over het 3 Werelden Model in het sociaal werk. Klinkt chic, hè? Maar geloof me, het is eigenlijk best... logisch. Althans, als je er een beetje over nadenkt met een kop koffie erbij. Zoals nu, dus!
Even voor de duidelijkheid: het 3 Werelden Model is geen plattegrond van de Efteling. Nee, het is een manier om te kijken naar hoe mensen hun werkelijkheid beleven. Snap je 'm al? Nee? Oké, blijven we gewoon lekker kletsen, komt vanzelf goed!
Wat zijn die 3 Werelden dan precies?
Goed punt! Alsof ik je gedachten kan lezen! Nou, het model onderscheidt drie 'werelden' (verrassing!):
Must Read
De Subjectieve Wereld
Dit is jouw wereld, jouw unieke ervaring. Wat jij voelt, wat jij denkt, jouw interpretatie van de dingen. Beetje egoïstisch, maar hey, het is je eigen binnenwereld, toch? Het is de wereld van je emoties, je dromen, je angsten. Je herinneringen. Die ene gênante situatie op dat feestje vorig jaar? Jep, die zit ook in jouw subjectieve wereld. Gelukkig maar, dat niemand anders 'm kan zien, toch?
Het belangrijkste om te onthouden: het is altijd subjectief. Iedereen ervaart de wereld anders. Zelfs als je met z'n allen naar dezelfde film kijkt, heb je allemaal een andere ervaring. Denk er maar eens over na!
De Objectieve Wereld
Dit is de 'echte' wereld. De feiten. De cijfers. De dingen die je kunt meten en wegen. Leeftijd, inkomen, de wetten van de natuur. De zwaartekracht (die meedogenloze killer van je ijsje als je niet oplet). Je kunt het zien als de wetenschappelijke wereld, de harde data, de feiten. Maar let op! Feiten zijn feiten, maar wat we ermee doen, is weer een ander verhaal...

Bijvoorbeeld: een persoon is dakloos (objectieve feit). Maar waarom die persoon dakloos is, en wat dat met die persoon doet, is weer subjectief. Snap je het verschil? Het is een belangrijk verschil in sociaal werk.
De Sociale Wereld
En dan hebben we de sociale wereld! Deze wereld gaat over hoe we met elkaar omgaan. De regels, de normen, de waarden, de cultuur. Wat 'normaal' is en wat niet. Beetje ingewikkeld soms, hè? Het is de wereld van de interactie. De wereld waarin je leert hoe je je 'moet' gedragen (met aanhalingstekens, want wie bepaalt dat eigenlijk?).
Denk aan: familie, vrienden, de buurt, de school, de maatschappij als geheel. Het zijn allemaal systemen met hun eigen regels. Soms zijn die regels expliciet (zoals wetten), soms zijn ze impliciet (zoals ongeschreven regels over hoe je je in een lift moet gedragen – oogcontact vermijden, check!).

Waarom is dit Model nou zo belangrijk voor Sociaal Werk?
Omdat het sociaal werkers helpt om een completer beeld te krijgen van de cliënt. Het gaat erom dat je alle drie de werelden in ogenschouw neemt. Niet alleen de objectieve feiten (bijvoorbeeld: iemand heeft een laag inkomen), maar ook de subjectieve ervaring (hoe voelt die persoon zich daarbij?) en de sociale context (hoe reageert de omgeving?).
Het is een manier om verder te kijken dan je neus lang is. Om te begrijpen dat iemands problemen niet alleen maar het gevolg zijn van individuele tekortkomingen (zoals "luiheid" – foei!), maar dat er vaak complexere factoren spelen. Denk aan sociale ongelijkheid, gebrek aan kansen, trauma, etc.
Stel je voor: een jongere spijbelt van school. Als je alleen naar de objectieve wereld kijkt, concludeer je misschien dat hij gewoon geen zin heeft in school. Maar als je ook naar zijn subjectieve wereld kijkt, kom je er misschien achter dat hij gepest wordt. En als je naar de sociale wereld kijkt, zie je misschien dat zijn thuissituatie niet stabiel is. Door al die aspecten mee te nemen, krijg je een veel beter beeld van wat er aan de hand is, en kun je de jongere beter helpen.

Door naar al deze werelden te kijken kunnen we een holistisch beeld van een persoon schetsen. En een holistische benadering is essentieel in sociaal werk. Want mensen zijn geen robots. Ze zijn complex, uniek en vol verrassingen (meestal aangename, soms minder...).
Kritiek op het Model
Natuurlijk is geen enkel model perfect. Het 3 Werelden Model heeft ook zijn critici. Sommigen vinden het te simplistisch. Ze zeggen dat de werkelijkheid veel complexer is dan drie nette vakjes. En dat is ook wel waar. De werkelijkheid is rommelig, chaotisch en laat zich niet altijd makkelijk in hokjes plaatsen.
Anderen vinden dat het model te individualistisch is. Ze zeggen dat het te veel de nadruk legt op het individu en te weinig op de structurele problemen in de maatschappij. Dat is een valide punt. Het is belangrijk om niet alleen naar het individu te kijken, maar ook naar de systemen die iemands leven beïnvloeden. Armoede bijvoorbeeld, is niet alleen een individueel probleem, maar ook een maatschappelijk probleem.

Maar ondanks die kritiek blijft het 3 Werelden Model een nuttig instrument. Het helpt sociaal werkers om een breder perspectief te krijgen en om de complexiteit van menselijk gedrag te begrijpen. En dat is toch al heel wat, toch?
Conclusie (Soort van...)
Dus, dat was het in een notendop: het 3 Werelden Model. Een hulpmiddel voor sociaal werkers om de wereld door de ogen van een ander te zien. Een manier om de subjectieve, objectieve en sociale realiteit te combineren. Geen perfect model, maar zeker nuttig. En hopelijk nu iets minder eng en abstract dan het in eerste instantie klonk.
En nu? Tijd voor nog een kop koffie! Of thee. Of iets anders lekkers. Want sociaal werk is hard werken, en je verdient het om jezelf af en toe te verwennen. Tot de volgende keer!
