Hoelang Duurde De Tweede Wereldoorlog

Oké, laten we het even hebben over die Tweede Wereldoorlog. Je weet wel, die periode die zo lang duurde dat je bijna zou denken dat je er zelf bij was… of in ieder geval je opa. Het is zo'n onderwerp dat op tafel komt tijdens familiefeesten, en iemand dan begint over “de oorlog” alsof het gisteren was. Maar serieus, hoelang duurde die boel nou eigenlijk? En waarom lijkt het altijd langer te duren als je er middenin zit?
We gaan dat even uitzoeken, en ik beloof je, het wordt niet zo saai als die geschiedenisles van vroeger. Geen stoffige feitenreeksen, maar gewoon even praktisch bekijken hoe lang precies die oorlog de boel op stelten zette.
Van September tot September… ongeveer.
Het korte antwoord: De Tweede Wereldoorlog duurde van 1 september 1939 tot 2 september 1945. Dat is dus iets meer dan zes jaar. Zes jaar! Dat is langer dan sommige relaties tegenwoordig. Zes jaar is de tijd die het duurt om een serieuze universitaire studie af te ronden (met een beetje uitloop, natuurlijk). Zes jaar is genoeg tijd om alle seizoenen zes keer te beleven. Denk er eens over na!
Must Read
Maar wacht, er is meer! Want die zes jaar voelden natuurlijk heel anders aan voor verschillende mensen. Voor iemand in neutrale Zwitserland was het waarschijnlijk een heel andere ervaring dan voor iemand die in het verwoeste Rotterdam woonde. Of iemand die zat ondergedoken in een achterkamertje. Snap je wat ik bedoel?
Europa in Oorlog: Een lang weekend?
Voor Europa begon de ellende dus in september '39 toen Duitsland Polen binnenviel. BAM! En toen ging het hard. Nederland kreeg er bijvoorbeeld in mei 1940 mee te maken. Een beetje als die onverwachte bui op je vakantie. Je denkt: “Ach, het zal wel overwaaien,” maar dan blijf je toch kletsnat achter. De oorlog kwam dus niet bij iedereen tegelijk binnenwandelen.
Maar hoe lang duurde de oorlog nou binnen Europa? Grofweg gezegd tot mei 1945, toen Duitsland capituleerde. Dat is dus bijna zes jaar ellende, angst, verlies en keihard overleven. Probeer je dat eens voor te stellen… zes jaar lang constant op je hoede zijn. Niet weten wat de volgende dag brengt. Je boodschappen niet meer kunnen doen wanneer je wil, maar alleen met bonnen. Het constant horen van sirenes, gevechten en angst. Nee, dat wil je liever niet voorstellen, hè?

De Wereld op zijn Kop: En Amerika dan?
De Verenigde Staten deden pas mee vanaf december 1941, na de aanval op Pearl Harbor. Dat was een beetje alsof de buurman zich pas met de ruzie bemoeit als er een stoel door de ruit vliegt. Ineens was Amerika ook onderdeel van het feest (of beter gezegd, de nachtmerrie). En ze speelden een essentiële rol in het verslaan van de asmogendheden. Maar voor Amerika duurde de oorlog dus minder lang dan voor bijvoorbeeld Nederland of Polen. En dat maakt het allemaal nog ingewikkelder.
Denk er maar eens over na: de Amerikanen die in 1941 in militaire dienst gingen, hadden een hele andere ervaring dan de Nederlandse verzetsstrijders die al sinds 1940 in de illegaliteit zaten. Zelfde oorlog, verschillende werkelijkheden. Verschillende tijdlijnen, alsof sommige mensen fast forward hebben gekeken, en anderen op slow motion.
Het Einde: Een Oefening in Geduld
Het officiële einde van de Tweede Wereldoorlog was dus 2 september 1945, toen Japan capituleerde. Maar ook dat is weer een beetje ingewikkeld. Want voor veel mensen in Europa voelde het einde al eerder, toen Duitsland zich overgaf. De bevrijding van Nederland bijvoorbeeld, was een enorm feest! Eindelijk weer een beetje vrijheid, eindelijk geen angst meer. Maar de oorlog was officieel nog niet voorbij.

Je zou het kunnen vergelijken met een lange autorit. Je weet dat je bijna thuis bent, je ziet de afslag al, maar die laatste kilometers duren eeuwen. Zo voelde het waarschijnlijk voor velen aan het einde van de oorlog. Het einde was in zicht, maar de spanning bleef. Er kon nog van alles gebeuren.
En laten we eerlijk zijn, de naweeën van de oorlog duurden nog veel langer. De wederopbouw, het verwerken van trauma’s, het zoeken naar vermiste familieleden… dat ging nog jaren, zo niet decennia door. De oorlog zelf duurde zes jaar, maar de impact ervan duurt tot op de dag van vandaag voort.
Stel je voor: Na zes jaar ellende, ga je eindelijk weer terug naar je huis. Maar je huis is compleet verwoest. Je moet helemaal opnieuw beginnen met niks. Naast alle mentale trauma's, kom je nog voor een hele grote uitdaging te staan.

Dus, Hoe Lang Duurde Het Nou Echt?
Samenvattend: Officieel van 1 september 1939 tot 2 september 1945. Maar de beleving van die tijd, dat is een heel ander verhaal. Voor de een was het een eindeloze nachtmerrie, voor de ander een periode van onzekerheid en ontbering, en voor weer anderen een relatief 'veilige' tijd. Er is geen "one size fits all" antwoord.
Het is een beetje alsof je aan verschillende mensen vraagt hoe lang een bepaalde film duurde. De een zegt: “Oh, die was zo spannend, het leek wel een uur!” De ander zegt: “Pff, die duurde echt veel te lang, voelde als een eeuwigheid.” En de derde valt halverwege in slaap en heeft geen idee. Iedereen beleeft het anders.
Dus de volgende keer dat iemand je vraagt hoe lang de Tweede Wereldoorlog duurde, kun je antwoorden: "Officieel iets meer dan zes jaar. Maar in werkelijkheid? Dat hangt er maar net vanaf wie je het vraagt." En dan kun je weer verder over de koetjes en kalfjes. Of over de lange wachttijden bij de Efteling. Want laten we eerlijk zijn, die voelen soms ook als een eeuwigheid.

Laten we even voor de lol een rekenvoorbeeld doen. Stel, je leest dit artikel, en je denkt eraan om een boek over de Tweede Wereldoorlog te gaan lezen. Die boeken zijn vaak dik! Zeg, zo'n 500 pagina's. En je leest ongeveer 50 pagina's per dag. Dan ben je dus 10 dagen bezig met één boek. De Tweede Wereldoorlog duurde 6 jaar. Om die 6 jaar helemaal goed te begrijpen, heb je zeker 10 boeken nodig. Ben je dus al 100 dagen verder, met alleen het lezen van boeken!
Je kan er ook voor kiezen om documentaires te kijken. Zeg, dat je elke dag 1 aflevering van een documentaire kijkt van 45 minuten. Na een jaar heb je 365 afleveringen gekeken. Als je dan het gevoel hebt dat je er een goed beeld van hebt, kan je stoppen met het kijken van documentaires. Maar waarschijnlijk ben je dan nog niet alles te weten gekomen.
Kortom, de Tweede Wereldoorlog is zo'n onderwerp waar je nooit over uitgepraat raakt. Maar hopelijk heb je nu een beetje een idee van de tijdsspanne, en waarom die tijd voor iedereen anders voelde. En vergeet niet, zelfs de langste oorlog komt een keer tot een einde. Al duurt het soms langer dan je lief is.
