Le Guin Left Hand Of Darkness

Oké, laten we het even hebben over een boek. Niet zomaar een boek, maar zo'n boek dat je achterlaat met een "Huh? Wat heb ik nou net gelezen?"-gevoel. Denk aan The Left Hand of Darkness van Ursula K. Le Guin. Het klinkt misschien als een of andere obscure fantasy-serie, maar eigenlijk is het alsof je met een ruimteschip naar een planeet reist waar alle bewoners een beetje... wisselvallig zijn qua gender. Snap je? Alsof iedereen zich 's ochtends afvraagt: "Wordt het vandaag rokjesdag of toch maar die stoere broek?" Maar dan op een existentieel niveau.
Het ding is, Le Guin gooide in 1969 (ja, zolang geleden al!) de genderhokjes overboord alsof het domino's waren. Ze schreef over een planeet, Winter (Gethen), waar de bewoners het grootste deel van de tijd aseksueel zijn. Ze zijn gewoon... Gethenians. Maar op bepaalde momenten, in een periode die "kemmer" wordt genoemd, ontwikkelen ze of mannelijke, of vrouwelijke geslachtskenmerken. En ja, het is zo verwarrend als het klinkt. Het is alsof je Tinder profiel constant verandert, en je nooit weet wie je de volgende dag bent. Klinkt als sommige dates, toch?
Het Ruimte-Avontuur met een Twist
In het verhaal volgen we Genly Ai, een gezant van de Ekumen (een soort Verenigde Naties van planeten), die naar Winter komt om te proberen die planeet bij de Ekumen te krijgen. En dat is dus waar de ellende begint. Want hoe leg je aan mensen uit die geen vast gender hebben, wat het is om een man of een vrouw te zijn? Het is alsof je probeert uit te leggen wat "zon" is aan iemand die nog nooit daglicht heeft gezien. Lastig.
Must Read
Genly Ai ontmoet Estraven, een Gethenian die hem probeert te helpen. Estraven is een belangrijke figuur, maar door de politieke intriges op Winter (want ja, zelfs op een planeet zonder vast gender zijn er drama's) wordt hij verraden en verbannen. En geloof me, de politiek op Winter is net zo ingewikkeld als proberen te begrijpen waarom je schoonmoeder altijd kritiek heeft op je kookkunsten. Het is gewoon een mysterie.
Genly en Estraven moeten samen vluchten en een gevaarlijke reis maken over de ijsvlaktes van Winter. En dat is waar het verhaal echt interessant wordt. Want door die extreme omstandigheden leren ze elkaar echt kennen. Ze bouwen een band op die verder gaat dan gender, cultuur, en politiek. Het is alsof je per ongeluk met je irritante buurman vast komt te zitten in een lift en er dan achter komt dat hij eigenlijk best oké is. Alleen dan met levensbedreigende kou en een hoop onbegrip.

De Universele Taal van Misverstand
Wat The Left Hand of Darkness zo speciaal maakt, is dat het niet alleen over gender gaat. Het gaat over hoe moeilijk het is om elkaar te begrijpen, zelfs als je dezelfde taal spreekt. Hoe snel we oordelen over mensen die anders zijn dan wij. Hoe onze eigen vooroordelen ons blind maken voor de waarheid. Denk er maar eens over na: hoeveel ruzies ontstaan er niet doordat we niet echt naar elkaar luisteren? Het is alsof we allemaal vastzitten in onze eigen kleine bubbel en weigeren om eruit te komen.
En ja, het is een beetje een zwaar thema. Maar Le Guin schrijft zo mooi en intelligent dat je er bijna van gaat glimlachen. Ze stelt vragen die je aan het denken zetten. Ze laat je nadenken over wat het betekent om mens te zijn, om te verbinden, om te liefhebben. Zelfs als die liefde in een vorm komt die je nooit had verwacht.
Misschien denk je nu: "Pfff, dat klinkt wel erg filosofisch voor een avondje chillen op de bank." En dat is het misschien ook wel. Maar geloof me, het is de moeite waard. The Left Hand of Darkness is een boek dat je bijblijft. Een boek dat je anders laat kijken naar de wereld om je heen. Een boek dat je doet realiseren dat we allemaal, ongeacht ons gender, onze cultuur, of onze politieke overtuiging, op zoek zijn naar hetzelfde: verbinding.

Het is alsof je eindelijk die moeilijke Ikea kast in elkaar hebt gezet, en erachter komt dat er nog een schroef over is. Je weet niet waar hij hoort, maar je bent trots op wat je hebt bereikt. Zo voelt het lezen van dit boek ongeveer. Je begrijpt misschien niet alles, maar je hebt er wel iets waardevols aan overgehouden.
Trouwens, laten we eerlijk zijn, hoeveel van ons begrijpen nu echt alles in het leven? Soms is het genoeg om te weten dat we allemaal een beetje verdwaald zijn. En dat is oké.

Dus, ga die uitdaging aan! Lees The Left Hand of Darkness. En wie weet, misschien leer je wel iets over jezelf, over de wereld, en over die bizarre planeet waar iedereen een beetje gender-fluid is. En als je er helemaal niks van snapt? Ach, dan kun je in ieder geval zeggen dat je het geprobeerd hebt. En dat is meer dan de meeste mensen kunnen zeggen. En zeg nou zelf, een beetje verwarring op zijn tijd is toch juist wel weer leuk? Het houdt de hersenen scherp, net als die ene pittige pepertje in je favoriete gerecht. Zonder dat pepertje zou het maar saai zijn, toch?
Bon voyage naar de planeet Winter! En onthoud: het is oké om niet alles te begrijpen. Zolang je maar open staat voor nieuwe ervaringen en nieuwe perspectieven.
En als je me nu excuseert, ik ga even nadenken over de existentialiteit van mijn sokkenla. Zijn ze vandaag mannelijk of vrouwelijk? Dat is de vraag...
