Hoeveel Geld Krijg Je Als Je In De Wia Zit

Laten we eerlijk zijn, niemand wil in de WIA zitten. Het is een beetje zoals die keer dat je met de fiets door een modderpoel reed en er aan de andere kant achterkwam dat je kleren niet meer te redden waren. Niet gepland, niet leuk, maar soms gebeurt het gewoon. En dan wil je weten waar je aan toe bent, zeker financieel.

Dus, je zit in de WIA. Wat nu? Hoeveel geld krijg je? Dat is de hamvraag! Het antwoord is helaas niet zo simpel als "je krijgt €X per maand". Het is meer als een ingewikkelde rekensom met allemaal variabele factoren, een beetje zoals een Ikea bouwpakket zonder duidelijke instructies. Maar geen zorgen, we gaan het samen ontrafelen.

De basis: Wat is de WIA precies?

Eerst even een stapje terug. De WIA (Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen) is er voor mensen die door ziekte of een handicap niet meer (volledig) kunnen werken. Het is een soort vangnet als je door omstandigheden buiten je schuld om, minder of geen inkomen kunt genereren.

Je kunt het zien als een parachute. Je hoopt hem nooit nodig te hebben, maar als je valt, ben je blij dat hij er is. De WIA bestaat uit twee delen:

• IVA (Inkomensvoorziening Volledig Arbeidsongeschikten): Voor mensen die helemaal niet meer kunnen werken, en waarvan de kans op verbetering klein is.
• WGA (Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten): Voor mensen die gedeeltelijk kunnen werken, of waarvan de kans op verbetering er nog wel is.

Welke van de twee voor jou geldt, bepaalt voor een groot deel hoeveel je krijgt.

IVA: Volledig en permanent buiten spel

Stel, je bent echt volledig arbeidsongeschikt, en het UWV (Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen) zegt: "Helaas, hier zit geen beweging meer in." Dan kom je in de IVA terecht. Dit is de meest "simpele" situatie, qua uitkering dan. Het bedrag is afhankelijk van je laatst verdiende loon en je arbeidsongeschiktheidspercentage.

Vuistregel: Je krijgt ongeveer 75% van je laatst verdiende loon, maar dan wel tot een maximum dagloon. Dat maximum dagloon verandert regelmatig, dus het is slim om dat even op te zoeken op de website van het UWV.

Anecdote: Ik ken iemand die dacht dat "75% van je loon" betekende dat hij 75% van zijn huidige uitkering zou krijgen. Dat was een bittere pil. Het gaat dus om je laatst verdiende loon voordat je ziek werd!

WGA: De complexe puzzel

De WGA is waar het echt ingewikkeld wordt. Hier komt een hele rits aan factoren om de hoek kijken. Ben je aan het werk? Hoeveel verdien je? Werk je genoeg uren? Heb je recht op een loongerelateerde uitkering, een loonaanvullingsuitkering of een vervolguitkering? Het is net een escape room, maar dan zonder de leuke achtergrondmuziek.

Loongerelateerde uitkering (LGU): Het begin

In het begin, als je in de WGA komt, heb je vaak recht op een loongerelateerde uitkering (LGU). Hoe lang je die krijgt, hangt af van je arbeidsverleden. Hoe langer je gewerkt hebt, hoe langer je deze uitkering krijgt.

De formule: De duur van je LGU wordt berekend aan de hand van het aantal "gewerkte jaren" in de jaren voordat je ziek werd. Hoe meer jaren, hoe langer je recht hebt.

Het bedrag: Tijdens de LGU krijg je (ongeveer!) 70% van je laatst verdiende loon als je 80% of meer arbeidsongeschikt bent. Ben je minder dan 80% arbeidsongeschikt? Dan krijg je een percentage van je laatstverdiende loon, afhankelijk van je arbeidsongeschiktheidspercentage.

Loonaanvullingsuitkering (LAU): Aanvulling op je inkomen

Als je LGU is afgelopen, en je werkt, maar je verdient nog minder dan je "verlies aan verdienvermogen", dan kom je in aanmerking voor een loonaanvullingsuitkering (LAU). Je krijgt dan een aanvulling op je inkomen, zodat je toch een redelijk inkomen hebt.

Belangrijk: Het is cruciaal dat je actief blijft werken, al is het maar een paar uurtjes per week. De LAU is bedoeld om je te stimuleren om te werken en je inkomen aan te vullen. Zie het als een wortel die voor je neus wordt gehouden, in plaats van een stok achter de deur. (Al kan het soms wel zo voelen, geef ik toe.)

De berekening: Die is complex! Het UWV kijkt naar wat je kon verdienen voordat je ziek werd, en wat je nu verdient. Het verschil is je "verlies aan verdienvermogen". De LAU vult dit verlies aan tot een bepaald percentage.

Vervolguitkering (VVU): De laatste strohalm

Als je geen recht meer hebt op een LAU (bijvoorbeeld omdat je niet werkt, of omdat je genoeg verdient), dan kun je eventueel nog een vervolguitkering (VVU) krijgen. Dit is de minst gunstige situatie.

Het bedrag: De VVU is gebaseerd op het minimumloon en je arbeidsongeschiktheidspercentage. Het is een stuk lager dan de LGU of de LAU. Het is dus echt bedoeld als een vangnet als je echt niet kunt werken en geen ander inkomen hebt.

Arbeidsongeschiktheidspercentage: De sleutel tot alles

Je arbeidsongeschiktheidspercentage is cruciaal. Dit percentage bepaalt in welke mate je arbeidsongeschikt bent bevonden. Het UWV beoordeelt dit op basis van een medische keuring en een arbeidskundig onderzoek.

De bandbreedtes:

• Minder dan 35%: Geen WIA-uitkering
• 35-80%: WGA
• 80-100%: IVA (als er geen kans op verbetering is)

Let op: Het arbeidsongeschiktheidspercentage is niet hetzelfde als je ziektepercentage. Je kunt je heel ziek voelen, maar toch een laag arbeidsongeschiktheidspercentage krijgen als het UWV vindt dat je nog wel (aangepast) werk kunt doen.

De rol van het UWV: Je beste vriend (of niet...)

Het UWV is de instantie die je WIA-uitkering beoordeelt en uitbetaalt. Ze zijn je beste vriend als ze je een hoge uitkering toekennen, en je ergste vijand als ze je aanvraag afwijzen.

Tip: Wees goed voorbereid op de keuring! Zorg dat je alle relevante medische informatie hebt en dat je duidelijk kunt uitleggen wat je niet meer kunt doen. Het is niet de tijd om stoer te doen en te zeggen dat alles wel meevalt. Wees eerlijk en open.

Mijn persoonlijke ervaring: Ik ken iemand die tijdens de keuring zei: "Ach, het valt allemaal wel mee, ik kan nog wel een beetje stofzuigen." Vervolgens werd hij afgewezen omdat het UWV dacht dat hij prima kon werken. Lesson learned: overdrijf niet, maar bagatelliseer ook niet!

Samenvattend: Het is ingewikkeld, maar niet onmogelijk

Oké, we hebben een heleboel informatie doorgenomen. Het is misschien een beetje overweldigend, maar onthoud: het is niet onmogelijk om te begrijpen hoeveel geld je krijgt als je in de WIA zit.

De belangrijkste punten:

• Of je in de IVA of de WGA zit.
• Je arbeidsongeschiktheidspercentage.
• Je laatst verdiende loon.
• Of je werkt, en hoeveel je verdient.

Mijn advies:

• Lees de informatie op de website van het UWV (www.uwv.nl).
• Bel het UWV als je vragen hebt. (Wees wel voorbereid op een lange wachttijd.)
• Zoek juridische hulp als je het niet eens bent met de beslissing van het UWV.
• Praat erover met anderen! Er zijn genoeg mensen die in dezelfde situatie zitten.

En bovenal: geef niet op! Het is een moeilijke tijd, maar er is hoop. Je bent niet alleen. En onthoud: zelfs na de grootste modderpoel, komt er weer een zonnige dag.